E-learning – co to jest? Najprościej mówiąc, to nauczanie elektroniczne (electronic learning), czyli forma kształcenia na odległość z wykorzystaniem technologii, narzędzi cyfrowych oraz interaktywności. Nauka przez internet stała się nieodłącznym elementem współczesnego świata. Jak dokładnie działa, jakie są jej rodzaje i czy warto w nią inwestować? Przekonajmy się.
Spis treści
- Czym jest e-learning?
- Rodzaje e-learningu: Jak działa e-learning w praktyce?
- Materiały wykorzystywane w tej formie nauczania – jakie są? Przegląd treści.
- E-learning na różnych etapach nauczania (w szkołach podstawowych, średnich i wyższych)
- Jakie są zalety i ograniczenia takiej nauki przez internet?
- Jak weryfikować poziom wiedzy i śledzić postępy w nauce online?
Czym jest e-learning?
Co odróżnia go od tradycyjnego nauczania stacjonarnego? Przede wszystkim fakt, że pozwala na przyswajanie wiedzy praktycznie z dowolnego miejsca na świecie. Edukacja online daje natychmiastowy dostęp do treści i możliwość wchodzenia w interakcje z prowadzącym. Największy skok popularności tej formy nastąpił podczas pandemii, która wymusiła masowe zdalne nauczanie w szkołach na całym świecie.
Dużą zaletą jest powszechność tego rozwiązania. Aby rozpocząć, wystarczy podstawowy sprzęt – komputer, smartfon lub tablet oraz stabilne łącze internetowe.
Rodzaje e-learningu: Jak działa e-learning w praktyce?
Wyróżniamy dwa podstawowe typy:
- E-learning synchroniczny, czyli po prostu nauka na żywo. Zajęcia odbywają się w formie videokonferencji, gdzie dochodzi do bezpośrednich interakcji, komunikacji, zadawania pytań itp. Lekcje są prowadzone zazwyczaj według ustalony harmonogramu.
- E-learning asynchroniczny, czyli edukacja we własnym tempie. Nauczyciel przygotowuje materiały i zadania, jednak każdy uczeń pracuje samodzielnie. Komunikacja odbywa się z tzw. opóźnieniem za pomocą komunikatorów czy e-maili – od czasu do czasu również w formie spotkań online.
Materiały wykorzystywane w tej formie nauczania – jakie są? Przegląd treści.
Mogą obejmować wiele formatów – dostosowanych nie tylko do przedmiotu czy poziomu nauczania, ale również różnych stylów uczenia się. Do klasycznych zaliczamy wszelkiej maści materiały tekstowe (e-booki, artykuły, instrukcje, prezentacje itp.) – głównie w formie dokumentów lub plików pdf. Wielu nauczycieli sięga także po treści wideo (nagrania wykładów, tutoriali, mikrolekcji) oraz audio (edukacyjne podcasty czy audiobooki).
Musimy również wspomnieć o tzw. treściach interaktywnych – symulacjach, grach, quizach itp. Te niosą za sobą nie tylko walory edukacyjne, ale również – angażują znacznie bardziej, niż “statyczne” formy nauki.
Ciekawymi formami zaliczanymi również do e-learningu, są:
- Webinary – wykłady / spotkania online, podczas których prowadzący mogą wchodzić w pełną interakcję z odbiorcami ( prezentować materiały, odpowiadać na pytania, przeprowadzać ankiety i wiele innych). Dzięki możliwości ich nagrywania łączy zalety nauki synchronicznej i asynchronicznej. Uczniowie mogą obejrzeć materiał nawet wówczas, gdy nie było ich podczas lekcji.
- Kursy online (popularna forma asynchronicznego e-learningu). Są zazwyczaj podzielone na mniejsze materiały (lekcje i moduły), które mogą być odtwarzane w dowolnym momencie. Haczyk? Taka edukacja wymaga samodyscypliny.
E-learning na różnych etapach nauczania (w szkołach podstawowych, średnich i wyższych)
W szkołach podstawowych taka zdalna nauka (z uwagi na wiek uczniów) wymaga specjalnego podejścia. Materiały muszą mieć krótsze jednostki lekcyjne – obowiązkowo dostosowane do zdolności i umiejętności koncentracji u dzieci. Stąd większy udział np. elementów wizualnych i multimedialnych, prostsze interfejsy oraz więcej grywalizacji i tzw. elementów zabawowych.
W szkołach średnich (ponadpodstawowych) e-learning może mieć już bardziej zaawansowaną formę. Sprawdza się, chociażby jako uzupełnienie zajęć stacjonarnych i jako narzędzie do przygotowania do egzaminów. Wspiera także indywidualizację nauczania – np. materiały na różnych poziomach zaawansowania, dodatkowe zadania dla zdolnych uczniów i wsparcie dla tych, którzy mają pewne trudności.
Na uczelniach wyższych nauczanie online idzie najszerzej. Uczelnie mogą prowadzić wykłady online dla dużych grup studentów, udostępniać im materiały, a nawet – oferować całkowicie zdalne przedmioty i kierunki studiów.

Jakie są zalety i ograniczenia takiej nauki przez internet?
Jeśli chodzi o korzyści – uczestnicy wskazują przede wszystkim na elastyczność, dzięki której mogą uczyć się gdzie i kiedy im wygodnie. Każdy pracuje we własnym tempie, może łączyć naukę z innymi obowiązkami oraz pracą, a dodatkowo – oszczędza czas i koszty np. dojazdu. Zyskują również dostęp do szerokiej oferty kursów – nie tylko z Polski, ale z całego świata.
Aczkolwiek, taka nauka przez internet ma też ciemniejsze strony. Z perspektywy uczących się jest to konieczność zachowania samodyscypliny, ryzyko poczucia izolacji i brak interakcji społecznych. Dla prowadzących oznacza z kolei trudność w utrzymaniu zaangażowania uczestników, ograniczone możliwość obserwacji reakcji oraz czasochłonność przygotowania materiałów.
Jak weryfikować poziom wiedzy i śledzić postępy w nauce online?
Sprawdzanie w e-learningu może odbywać się na wiele sposobów. Quizy z pytaniami zamkniętymi, które sprawdzają się same, testy otwarte wymagające rozbudowanych odpowiedzi, a nawet – praktyczne zadania do wykonania i przesłania.Jeśli chcesz robić to szybko i sprawnie – wypróbuj bezpłatnie Examica, czyli narzędzie stworzone z myślą o wygodzie nauczycieli. Dzięki naszej platformie wygenerujesz testy, przeprowadzisz egzamin, sprawdzisz, a w dodatku – otrzymasz szczegółową analizę wyników. To świetne uzupełnienie dla każdego systemu edukacji – zarówno stacjonarnej, jak i e-learningu.